پژوهش خواب در ایستگاه فضایی: نور هوشمند و سنجش مغز راهکار مقابله با بیخوابی فضایی و اقلیمی

اندریس موگنسن فضانورد آژانس فضایی اروپا در چارچوب مأموریت هاگین در ایستگاه فضایی بینالمللی مشغول انجام دو مطالعه مشترک است که بر روی اثرات نور شبانهروزی و پایش فعالیت مغزی در شرایط بیوزنی متمرکز شدهاند.
ایستگاه فضایی بینالمللی هر نود دقیقه یک بار دور زمین میچرخد و فضانوردان در طول یک روز سی و دو بار طلوع و غروب خورشید را تجربه میکنند؛ این روال غیرطبیعی ریتمهای بیولوژیکی بیوازه میکند و باعث اختلالهای جدی خواب میشود.
برای مدیریت این چالش، موگنسن از یک سیستم نورپردازی پیشرفته استفاده میکند که توسط محققان دانمارکی در کپنهاگ توسعه یافته؛ این لامپ تخصصی در ساعات شب نور قرمزی شبیه غروب خورشید و در صبح نور آبی شبیه طلوع در روز صاف و آسمان تولید میکند تا ساعت بیولوژیک فضانورد را تنظیم نماید.
به طور همزمان، یک دستگاه سنجش مغزی درونگوشی که نوآوری محققان دانشگاه آرهوس دانمارک است، امواج مغزی موگنسن را در طول شب ردیابی و ثبت میکند تا الگوهای خواب در بیوزنی به دقت تحلیل شوند.
دو تیم پژوهشی با همکاری تنیده دادههای نورپردازی و الکتروفیزیولوژی را تلفیق میکنند تا درک جامعتری از مکانیزمهای خواب در فضا و همچنین روی زمین حاصل کنند.
این یافتهها اهمیتی مضاعف یافتهاند چرا که یک مطالعه جهانی در سال ۲۰۲۲ نشان داد گرمایش جهانی مستقیما خواب بشر را مختل کرده و تأثیر منفی آن در کشورهای در حال توسعه شدیدتر است.
کلتون مینور، نویسنده اصلی آن تحقیق، تأکید کرد که افزایش دمای محیطی به طور تدریجی میزان خواب از دست رفته را افزایش میدهد و فرآیند ترمیمی حیاتی برای سلامت را تضعیف میسازد.
هرچند تحقیقات آژانس فضایی اروپا مستقیما عامل دمای بالا را بررسی نکرده، اما نتایج حاصل از محیط فضایی میتواند الگوهای عملی برای مقابله با کمبود خواب ناشی از تغییرات اقلیمی و رویدادهای گرمایی افراطی ارائه دهد.




