کمال تبریزی قضاوت جشنواره فجر ۱۴۰۳ فاقد فیلم شاخص بود، نه جسارت داوران, نزدیک به یک هفته از برگزاری چهل و سومین جشنواره فیلم فجر میگذرد، اما گفتگوها و حاشیههای مربوط به قضاوت بخش مسابقه همچنان ادامه دارد.
برخی داوران در روزهای اول پس از اختتامیه اعلام کرده بودند که قصد دارند کنفرانس خبری برگزار کرده و به سوالات رسانهها پاسخ دهند، اما این جلسه تا کنون محقق نشده است.\کمال تبریزی نشست خبری داوران لغو شدکمال تبریزی، یکی از اعضای هیأت داوران، در مصاحبهای صریح و بدون دور از واژه به تشریح روند قضاوت پرداخته است.
ن سوال که چرا هم در بخش مسابقه سینمای ایران (سیمرغ طلایی) و هم در بخش تبلیغات قضاوت کرده، توضیح داد مطمئناً به نظر من بخش تبلیغات جشنواره باید یک مراسم جداگانه داشته باشد چون فرم عکاسی، طراحی پوستر و ساخت تیزر در با وجود هوش مصنوعی تحول کرده و مدل قضاوت و ارزیابی آنها دیگر دانهدانه نشده است.در خصوص بخش مسابقه نیز افزود مسئولیت قضاوت را پذیرفتم چون این اولین دوره جشنواره بعد از یک منفی (به نظر من) بود که تبدیل به افول جشنواره شده بود.
به نظر من این حس بوجود آمده بود که میتوان جشنوارهای را برگزار کرد که شبیه به دورههای قدیمی آن باشد.\عدم نمایش قاتل و وحشی و تاثیر آن بر بخش اختصاصیتبریزی به اشاره به بخش اختصاصی جشنواره گفت اما همین بخش اختصاصی به دلیل عدم نمایش قاتل و وحشی به یک امتیاز منفی تبدیل شد. ایشان دلیل این مسئله را دلیل خارجی و سختی از بیرون به جشنواره و سازمان سینمایی دانست و امیدوارند با مذاکرات بعدی این فیلم در نهایت نمایش داده شود.ایشان همچنین به نمایش پیر پسر و غریزه اشاره کرد و گفت همانطور که پیر پسر و غریزه را هم دیدیم و با وجود نگرانیهایی که برای اکران پیر پسر وجود داشت، خوشبختانه دیدیم که همه با هر نوع تفکر فیلم تعریف کردند.\قضاوت تحت تأثیر سلیقه و شرایط لحظهعضو هیأت داوران تأکید کرد در این موارد همه چیز بر مبنای سلیقه است، همانند قضاوت، چون در نهایت قضاوت شما در خصوص یک فیلم تحت تأثیر سلیقه شما و حتی لحظه و حال است که در یک گروه چند نفره فیلم را تماشا میکنید.تبریزی با رد نظراتی که میگویند هر هیأت قضاوت دیگری هم همین جوایز را میداد، گفت من معتقدم اصلاً و ابداً اینطور نبوده است و اگر گروهی دیگر داور بودند حتماً نتایج تحول میکردند.
ارجی داشتهام و به جرأت میگویم اولین بار بود با دبیری روبرو شدم که اصلاً در قضاوت دخالت نکرد. ایشان افزود آقای شاهسواری در ابتدا گفتند که قصدی برای نظر دادن در رأی داوران ندارند اما اطلاعاتی را در مورد برخی فیلمها از مرحله انتخاب تا حاشیههای احتمالی در اختیار ما گذاشتند. نکته قابل توجه دیگر به گفته تبریزی این بود ما رئیس هیأت داوران نداشتیم در حالی که این کار در اکثر جشنوارهها مرسوم است و امتیاز رئیس هیأت داوران در این است که رأی او ضریب معنادار میکند. \غیبت بهرام رادان و مشکلات زمانبندی در مورد بهرام رادان، تبریزی گفت روز اول به ما گفتند نامبرده فردا به جمع قضاوت ملحق میشود ولی فردای آن روز یک نامه از طرف ایشان در جلسه خوانده شد که حرفهای میبود به قضاوت نمیرسید. ایشان توضیح داد که جایگزین یافتن برای او زمانبر بود و نفر بعدی اصلاً نمیتوانست همه فیلمها را ببیند و با بقیه همراه شود. تبریزی یکی از مشکلات بنیادین جشنواره را این دانست تماشای فیلمها توسط داورها دیر آغاز میشود و آنها روزانه مجبورند سه یا چهار فیلم ببینند که این تعداد، برای تحلیل دقیق فیلمها خوب نیست. \جشنواره فجر جشن شتر گاو پلنگ تبریزی با توصیفی انتقادی گفت به طور کلی جشنواره فیلم فجر یک جشن شتر گاو پلنگ است که هم جایزه زیادی دارد و هم فیلم. ایشان معتقدند اگر جشنواره مانند خانه سینما آثار اکران شده را قضاوت میکرد، بررسی بهتری صورت میگرفت، اما هفت نفر بنشینند، تعداد زیادی فیلم اکران نشده را با جزئیات زیاد دقیق ببینند…
کاری سخت، شگفتانگیز، غریب و حتی غیرمنصفانه است. \چرا جوایز بین فیلمها تقسیم شد؟ در پاسخ به این سوال که آیا هیأت قضاوت جسارت انتخاب نداشته، تبریزی پیشبینیای ارائه داد فیلم سونسوز…
ایشان با تأکید گفت اگر پیر پسر در بخش مسابقه قرار میگرفت با همین هیأت قضاوت همه جوایز مهم شامل جایزه کارگردانی، جایزههای بازیگری، تدوین، فیلمبرداری و طراحی صحنه پیر پسر میشد. \بازیگریهای برجسته و کشفهای جدید تبریزی از بازی حسن پورشیرازی در پیر پسر تحسین کرد او به شکلی بازی کرده که نه قبل از آن این چنین توانایی از خود نشان داده و نه امکانپذیر سپس از آن برایش تکرار شود. همچنین به فریبا نادری در شوهر ستاره، مصطفی زمانی در شمال از جنوب غربی و میرداد مولویان در ناتور دشت به عنوان بازیگریهای استثنایی و کشفهای جدید اشاره کرد.
در مورد شهاب حسینی و امین حیایی گفت بازی امین حیایی در غریزه و قشنگ صدایم کن درجه یک بود اما در کنار این دو، مصطفی زمانی تا به حال در این دیده نشده بود. \پیشنهاد تبریزی برای آینده جشنواره تبریزی پیشنهاد کرد اساتید سینما باید حواس خود را جمع کنند که این موج تازه در سینما اگزید شده و همه ما.
لحن و زبان سینما در حال تحول است، مدل شخصیتپردازی در حال تحول است و اگر ما در همان الگوهای قدیمی بمانیم قطعاً از نسل بعدی ناکامی میخوریم. ایشان ایدهای برای تشکیل انجمن درجه یکهای سینما مطرح کرد تا آثار اساتید در جشنواره قضاوت نشوند و میدان فجر اختصاصاً به جوانترها سپرده شود. \ترس از درز اطلاعات و تغییر روش رأیگیری تبریزی در مورد ماجرای دعوا و خشم خود در هیأت قضاوت توضیح داد من نه اهل خشم هستم و نه دعوا، اما اصل ماجرا به خاطر یک ترس و نگرانی بود…
برای من حس به وجود آمد که انگار جلسات هیأت قضاوت شنود شود و امکان درز اطلاعات وجود دارد. ایشان گفت سپس از آن ما شرایطی را ساختیم که در رأیگیری برای تعیین نامزدها زیاد متکی به صدا نباشیم و زیادتر با ایما و اشاره کار را پیش ببریم. تبریزی تأکید کرد که هیچ جلسهای را ترک نکرده، اما نگرانیاش باعث شد سختگیری زیادتر و ورود افراد به جلسه قضاوت محدودتر شود. \همکاری خوب اعضای هیأت و نقش ضرغامی تبریزی در پایان از همکاری اعضای هیأت داوران تحسین کرد این هیأت قضاوت واقعاً عالی بود که با وجود اختلافنظرها، بعد از گفتگو و مباحثه، نتیجه رأیگیری هر چه بود از طرف همه پذیرفته میشد. ایشان به ویژه از آقای ضرغامی نام برد او به دور از این که فیلمها توسط چه ارگان یا نهادی تشکیل شدهاند، همه چیز را از نظر اجتماعی، جامعه و حتی کشوری نگاه میکرد.
