مکانیسم مغزی دیدن نور سفید در تجربههای نزدیک به مرگ نظریه تجربههای نزدیک به مرگ (NDE) شامل پدیدههایی چون دیدن نور سفید، حس خروج از بدن و درک یک موجود فرططبیعی میشوند که بیشتر توسط افرادی گزارش میگردند که از ایست قلبی احیا شدهاند. محققان معتقدند این رویدادها نه یک معجزه ماورایی، بلکه یک واکنش تکاملی مغز در برابر خطر مرگ محقق هستند.
نظریه مدل عصبی-تکاملی جدید تحقیقات اخیر منجر به تدوین مدل نظریه تکاملی-عصبشناختی فهمیدن تجربههای نزدیک به مرگ یا شده است. این چارچوب علمی پدیده را به عنوان حالتهای آگاهی گسسته تعریف میکند که در مواجهه با تهدیدات فیزیکی واقعی یا بالقوه رخ میدهد.
بر اساس این مدل، کاهش اکسیژن و افزایش دیاکسید کربن در مغز باعث اسیدوز مغزی شده و تحریک عصبی گستردهای در نواحی کلیدی نظیر محل اتصال گیجگاهی-جداری (TPJ) و لوب قدامی را به همراه دارد. نقش انتقالدهندههای عصبی در شکلگیری پدیدهها آزادسازی گسترده نوروترانسمیترها در طول این فرآیند، علل بیولوژیک نشانههای کلاسیک NDE را توضیح میدهد سروتونین افزایش سیگنالدهی آن عامل توهمات بصری و دیدن نورهای درخشان است.
اندورفین و GABA مسبب حس عمیق آسایش، سکون و بیدردی میگردند. دوپامین افزایش شدید آن حس واقعگرایی بیش از حد و اطمینان مطلق در طول تجربه را توجیه میکند. مکانیسم دفاعی تجزیه ذهنی به عنوان استراتژی بقا علماء استدلال میکنند که NDE بخشی از یک واکنش دفاعی عصبی-فیزیولوژیک است.
وقتی گزینههای رفتاری مانند جنگ یا گریز از کار افتادهاند، مغز وارد حالت تجزیه ذهنی شده و تمرکز را به سمت خیالپردازیهای درونی سوق میدهد تا فرد بتواند با استرس فرین مقابله کرده و شانس بقا را افزایش دهد. چرا برخی افراد مستعدتر از دیگران هستند؟ مطالعه نشان میدهد استعداد تجربه NDE در همه افراد یکسان نیست. عوامل زیر احتمال رخداد را بالا میبرند افراد با گرایش بالا به تجزیه ذهنی و خیالپردازی عمیق.
کسانی که دچار نفوذ REM هستند، یعنی فعالیت مغزی خواب REM در حالت بیداری تجربه میکنند. این ویژگیهای عصبی-روانشناختی میتوانند پایههای ادراک نوری غیرعادی، حس شادی فرین و ón خروج از بدن را شکل دهند. چالشهای باقیمانده و سوالات بیپاسخ با وجود قدرت توضیحی مدل، سوالات بنیادین همچنان وجود دارد. ترکیب دقیق فرآیندهای عصبی که برای تشکیل NDE ضروری و کافی هستند، هنوز مشخص نشده است.
همچنین این مدل قادر به توضیح پدیده پیشآگاهی گزارششده توسط برخی افراد پس از تجربه (مانند داشتن حس آینده) نیست که نیازمند تحقیقات بیشتر در آینده میباشد.
