در سال ۱۹۳۹، درست پیش از آغاز جنگ جهانی دوم، آلبرت اینشتین نامه‌ای به رئیس‌جمهور وقت آمریکا فرا‌نکلین روزولت نگارش کرد و در آن هشدار داد که ماده اورانیوم می‌تواند به منبع جدید و مهمی از انرژی تبدیل شود و امکان ساخت بمب‌های بسیار قدرتمند از آن فراهم است. در این نامه از چهار منبع شناخته‌شده اورانیوم نام برده شده بود آمریکا که تنها معادن ضعیف اورانیوم در مقادیر متوسط داشت، کانادا و چکسلواکی که معادن خوبی داشتند، و کنگو که مهم‌ترین منبع اورانیوم محسوب می‌شد.
کنگو و اورانیومی که حکم جواهر را داشت
به گفته ژان بل، فیزیک‌دان هسته‌ای کنگوی متولد در موسسه تکنولوژی ماساچوست، صد کیلوگرم سنگ معدن اورانیوم کنگو نزدیک به یک کیلوگرم اورانیوم تصفیه‌شده را تشکیل می‌دهد، در حالی که از همان مقدار سنگ معدن سایر منابع تنها دو تا سه گرم اورانیوم تصفیه‌شده به دست می‌آید.
راز نهان ساخت بمب اتمی
با آغاز پروژه ساخت بمب اتمی در آمریکا، روزولت لزلی گرووز را به عنوان سرپرست پروژه منهتن منصوب کرد. در روز اول سپتامبر ۱۹۴۲، گرووز و معاونش سرهنگ کنت نیکولز در خصوص نحوه تأمین اورانیوم مورد نیاز برای این پروژه عظیم جلسه داشتند. نیکولز در مورد سنگ معدن با گرووز گفتگو کرد و در پایان جلسه معامله انجام شد. نیکولز گفت من می‌خواهم حمل اورانیوم را از همین فردا آغاز کنم و کمتر از یک ماه بعد جی رابرت اوپن‌هایمر برای ساخت بمب اتم استخدام گردید.
در طول چند سال پس از آن، کنگو به کانون جاسوسان آمریکایی تبدیل شد. افراد تحت پوشش‌های مختلفی مانند افسر کنسولگری، خریدار ابریشم و خریدار گوریله‌های زنده به کنگو می‌رفتند تا بر جریان انتقال اورانیوم نظارت داشته باشند. ژنرال گرووز بر این موضوع اصرار داشت که آمریکا کنترل کامل معدن شینکولوبو را در دست بگیرد و به رئیس‌جمهور روزولت پیشن‌هاد داد که این معدن باید بازگشایی شود. سپاه مهندسان ارتش به کنگو اعزام شدند تا عملیات معدن مجددا آغاز گردد. موقعیت معدن از روی نقشه‌ها محو شد و به جاسوس‌ها توصیه شد که واژه اورانیوم را از مکالمات خود حذف کنند و به جای آن از اصطلاحاتی مانند الماس منفعت‌گیری استفاده نمایند. معدنچیان شرکت نیز استخراج سایر مواد معدنی مورد نیاز جنگ را آغاز کردند و تلاش‌های شبانه‌روزی در جریان قرار گرفت.
نزدیک به سه سال طول کشید تا اوپن‌هایمر و تیمش بمب اتم را بسازند. با وجود اینکه آلمانی‌ها در ماه می ۱۹۴۵ تسلیم شدند و آشکار گردید که حتی در آغاز ساخت بمب اتم نیز نیستند، آتش جنگ در اقیانوس آرام همچنانان بود و در نهایت در آگوست ۱۹۴۵ بود که آمریکا دو بمب اتمی بر هيروشیما و ناگازاکی منفعت‌گیری کرد که به گفته پدرم، بمب اول مملو از اورانیوم کنگو بود.
کنگو، کلید ساخت بمب اتم
به طور قطع اگر کنگو وجود نداشت، دستیابی به آن مقدار سنگ معدن غیر‌ممکن می‌بود. در رقابت برای ساخت بمب اتم، هر دو طرف جنگ خوا‌هان سنگ‌های معدن کنگویی بودند. مطابق با اظهارات سرهنگ نیکولز، معدن شینکولوبو یک اتفاق شگفت در طبیعت بوده و هرگز چنین معدنی کشف نشده است.
در عین حال باید در نظر گرفت که بدون کاربران سیاه‌پوست کنگویی که وحشت‌زده و تسلیم شده، بیست و چهار ساعت شبانه‌روز در حفر معدن می‌کوشیدند، به احتمال زیاد پروژه منهتن به شکل دیگری رقم می‌خورد.
