یک تحقیق جدید یافته‌های پیشین درباره حافظه را به چالش کشیده است. این مطالعه که توسط نیکولای وی. کوکوشکین، دانشیار بالینی دانشگاه نیویورک انجام شده و در مجله نیچر منتشر شده، نشان می‌دهد سلول‌های غیر‌مغزی از جمله بافت‌های عصبی و کلیوی قادرند الگو‌های محیط خود را شناسایی کنند و با فعال‌سازی ژن حافظه به آن‌ها پاسخ دهند. این همان ژنی است که نورون‌های مغز برای باز‌سازی اتصالات و شکل‌گیری خاطرات از آن استفاده می‌کنند.
کوکوشکین توضیح می‌دهد تا به امروز یادگیری و حافظه تنها با مغز و سلول‌های عصبی مرتبط شناخته می‌شد، اما نتایج ما ثابت می‌کند که سایر سلول‌های بدن نیز می‌توانند یاد بگیرند و خاطره شکل دهند.
برای رسیدن به این کشف، محققان دو نوع سلول انسانی غیر‌مغزی را در معرض الگو‌های مختلف سیگنال‌های شیمیایی قرار دادند تا عکس‌العمل نورون‌ها در طول فرآیند یادگیری شبیه‌سازی شود. با مهندسی ژنتیکی این سلول‌ها برای تولید پروتئین درخشان در هنگام فعال‌سازی ژن حافظه، تیم تحقیق توانست قابلیت‌های یادگیری و حافظه سلول‌ها را رصد کند.
نتایج نشان می‌دهد سلول‌های غیر‌مغزی می‌توانند میان الگو‌های پیوسته و فاصله‌دار سیگنال‌های شیمیایی تمایز قائل شوند، درست مانند نورون‌های مغز که تفاوت بین جمع‌آوری اطلاعات و یادگیری را از طریق تعرض مکرر در طول زمان تشخیص می‌دهند.
کوکوشکین می‌افزاید این امر نشان می‌دهد که توانایی یادگیری منحصر به سلول‌های مغز نیست، بلکه می‌تواند ویژگی بنیادین تمام سلول‌ها باشد.
این کشف نه تنها درک ما از حافظه را دگرگون می‌کند، بلکه مسیر‌های جدیدی برای تقویت یادگیری و درمان اختلالات حافظه باز می‌کند. کوکوشکین معتقد است در آینده برای حفظ عملکرد سالم، باید سایر سلول‌های بدن را نیز در نظر گرفت. به عنوان مثال، باید به الگوی وعده‌های غذایی که پانکراس به یاد می‌آورد برای کنترل قند خون توجه کرد، یا به این که یک سلول سرطانی می‌تواند الگوی شیمی‌درمانی را به یاد بیاورد.
