پنج مستند از جشنواره سینما حقیقت” خشکسالی و تحول اقلیم در پنجقطه ایران را به تصویر کشیدند

<p dir="RTL"جشنواره فیلم مستند ایران سینما حقیقت با دریافت آثار از استان‌های گوناگون، فرصتی برای بازبینی مشکلات ریشه‌دار و معضلات کمتر اشکار محیط زیست فراهم آورده است. در این دوره تعداد زیادی از کارگردان‌ها به نوشته تحول اقلیم، خشکی منابع آبی و از بین رفتن آبادی‌ها پرداخته‌اند که پنج اثر برجسته از میانشان مرور می‌شود.

من‌هامونم؛ تالابی که خشک شد

<p dir="RTL"مستند من‌هامونم به کارگردانی و تهیه‌کنندگی کمیل سوهانی و نویسندگی کیاوش زارع‌طلب، داستان دریاچه هامون را از زبان خود آن روایت می‌کند و به مسائل پیش‌رو و مناقشات سیاسی‌ای که در نهایت به خشکی منجر شده، می‌پردازد. این اثر در کنفرانس هفته جهانی آب ۲۰۲۴ در استکهلم سوئد پخش شده و مورد تحسین قرار گرفته است. دریاچه و تالاب بین‌المللی هامون، سومین دریاچه بزرگ ایران و هفتمین تالاب جهان است که پس از معاهدات سیاسی بین ایران و افغانستان، بخش وسیعی از آن در خاک ایران کاملا خشک شده و باعث نابودی زیست‌محیط شرق ایران شده است. محمدجواد ظریف، معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی، در مراسم اکران حضور یافت و گفت: مستند من‌هامونم فیلم بسیار جالبی است و قابلیت پخش بین‌المللی دارد. دنیا باید ببیند چه بر سر تالاب هامون آمده. وی افزود که ضمانت افغانستان درباره هامون فراتر از توافق ۱۳۵۱ است و دولت افغانستان از ضمانت‌های بین‌المللی خود در خصوص تالاب‌ها کوتاهی کرده است.

فصلی که گم شد؛ دخترانی که قربانی خشکسالی می‌شوند

<p dir="RTL"مهدی قنواتی در مستند فصلی که گم شد، خشکسالی را به زندگی دختری مرتبط می‌کند که به ناچار به ازدواج اجباری می‌رود. تحقیق از سال ۹۶ آغاز شده و فیلمبرداری از سال ۹۸ تا ۱۴۰۲ ادامه داشته است. قهرمان داستان، کوثر، در کلاس یازدهم عقد می‌کند و از تحصیل باز می‌ماند. کارگردان می‌گوید اتفاقات غیرقابل‌پیش‌بینی‌ای در طول فیلمبرداری رخ داد از جمله فوت فردی از اطرافیان سوژه و مهاجرت خودخواسته روستایی‌ها. آرزوهای کوثر در سینه خشک می‌شود و با خشکی هامون، دیگر پناهی برای غم‌هایش باقی نمی‌ماند. ماهیگیران نیز برای بقا به ماهی‌های نیمه‌جان محتاط می‌شوند.

گپ و تران؛ رپر‌های سیستان و بلوچستان صدای فقر می‌شوند

<p dir="RTL"مستند گپ و تران به کارگردانی محمدعلی رخشانی صابر، دلایل گرایش جوانان به قاچاق سوخت را از زبان رپرهای بومی تبیین می‌کند. این هنرمندان جوان فرهنگی نوآورانه را ایجاد کرده‌اند که دردهای جامعه از جمله فقر، بیکاری و تبعیض را فریاد می‌زنند. مستند با استقبال مخاطبان روبرو شد و نقیضه ناعدالتی و محرومیت را به عنوان ریشه‌های مسئله قاچاق تشریح کرد.

قلعه خاموش؛ بنای دو هزار ساله در آستانه نابودی

<p dir="RTL"مستند قلعه خاموش به تهیه‌کنندگی فرهاد ورهرام و کارگردانی حنیف شهپرراد، حال قلعه تاریخی ایزدخواست در استان فارس را بررسی می‌کند. این قلعه که نخستین نمونه آپارتمان‌نشینی جهان محسوب می‌شود، تا پیش از خشکسالی در بستر کشاورزی و باغداری شکفته بود. حفر چاه‌های عمیق در بستر رودخانه و خشکسالی باعث شده باغات گسترده خشک شود و جوانان برای یافتن کار به شهرها مهاجرت کنند.

چشم کویر؛ کشاورز نمونه که تنها با امید بجنگد

<p dir="RTL"در روستای عباس‌آباد فهرج (کرمان)، خشکی قنات‌ها زندگی را دچار مشکل کرده است. مستند چشم کویر به نویسندگی و کارگردانی محسن علم‌الهدی، این واقعه را از زبان یک کشاورزsample روایت می‌کند که شاهد خشک شدن نخلستان‌ها بوده است. او اگرچه تحصیل دانشگاهی نداشته، اما با تلاش‌های ارزشمند در شکل‌گیری نخلستان، مورد توجه محققان، دانشجویان، مهندسین و گردشگران قرار گرفته است. این کشاورز اکنون در تلاش است تا با همکاری اهالی، رشته قناتی متروکه را احیا کند تا آب دوباره به این خاک برسد.